Một thẩm phán liên bang tại New York vừa bác bỏ yêu cầu thanh toán gần 1,4 triệu USD phí pháp lý của các tổ chức vận động đã từng thành công trong việc ngăn chặn một số chính sách di trú được ban hành dưới nhiệm kỳ đầu của Tổng thống Donald Trump.
Quyết định được đưa ra trong bối cảnh ngày càng có nhiều vụ kiện liên quan đến các chính sách của chính quyền Trump kết thúc và các nguyên đơn bắt đầu yêu cầu chính phủ liên bang thanh toán chi phí luật sư theo quy định của pháp luật Mỹ.
Tranh Chấp Xoay Quanh Các Chính Sách Di Trú
Các tổ chức bao gồm Make the Road New York từng khởi kiện nhằm phản đối các quy định di trú được ban hành dưới thời Tổng thống Donald Trump.
Những quy định này bị cho là khiến một số người nhập cư gặp nhiều khó khăn hơn trong quá trình xin thường trú nhân (thẻ xanh) tại Mỹ.
Trong quá trình xét xử, các nguyên đơn đã từng giành được lệnh cấm tạm thời, ngăn chính phủ thực thi các quy định nói trên.
Tuy nhiên, trước khi vụ kiện đi đến phán quyết cuối cùng, chính quyền Tổng thống Joe Biden đã hủy bỏ các quy định gây tranh cãi vào năm 2021.
Vì Sao Tòa Án Từ Chối Chi Trả Phí Luật Sư?
Các tổ chức tham gia vụ kiện sau đó yêu cầu chính phủ thanh toán gần 1,4 triệu USD chi phí pháp lý theo Đạo luật Equal Access to Justice Act (EAJA).
Đây là đạo luật cho phép cá nhân hoặc các tổ chức nhỏ, trong một số trường hợp nhất định, được hoàn trả chi phí luật sư khi thắng kiện chính phủ liên bang.
Tuy nhiên, Thẩm phán George Daniels cho rằng các tổ chức này không đáp ứng tiêu chuẩn của một "bên thắng kiện cuối cùng" theo quy định của luật.
Theo ông, mặc dù các nguyên đơn đã giành được lệnh cấm tạm thời trong quá trình xét xử, nhưng vụ kiện kết thúc do chính quyền Biden tự hủy bỏ các quy định trước khi tòa đưa ra phán quyết cuối cùng.
Vì vậy, các tổ chức này không đạt được một chiến thắng pháp lý mang tính lâu dài để đủ điều kiện nhận khoản bồi hoàn chi phí luật sư.
Tác Động Từ Phán Quyết Của Tòa Tối Cao Mỹ
Quyết định của thẩm phán Daniels cũng dựa trên một phán quyết mới của Tòa án Tối cao Mỹ được ban hành trong năm 2025.
Theo phán quyết này, việc giành được lệnh cấm tạm thời không tự động khiến một cá nhân hoặc tổ chức trở thành "bên thắng kiện" nếu vụ việc kết thúc trước khi có phán quyết cuối cùng về nội dung tranh chấp.
Đây được xem là một thay đổi quan trọng trong cách xác định quyền yêu cầu hoàn trả chi phí pháp lý đối với các vụ kiện chống lại chính phủ liên bang.
Vấn Đề Có Thể Ảnh Hưởng Đến Nhiều Vụ Kiện Khác
Các chuyên gia pháp lý cho rằng quyết định này có thể ảnh hưởng đến hàng trăm vụ kiện đang diễn ra liên quan đến các chính sách của chính quyền Trump nhiệm kỳ thứ hai.
Ngay cả khi nguyên đơn thành công trong việc tạm thời ngăn chặn một chính sách của chính phủ, việc nhận được bồi hoàn chi phí luật sư có thể sẽ khó khăn hơn nếu vụ kiện kết thúc trước khi tòa đưa ra phán quyết cuối cùng.
Điều này đồng nghĩa với việc các tổ chức vận động, nhóm bảo vệ quyền lợi người nhập cư và các tổ chức phi lợi nhuận có thể phải cân nhắc kỹ hơn về chi phí khi tham gia các vụ kiện kéo dài chống lại chính phủ liên bang.
Kết Luận
Quyết định của tòa án liên bang tại New York không làm thay đổi kết quả của các vụ kiện di trú thời Trump trước đây, nhưng lại tạo ra một tiền lệ quan trọng liên quan đến việc hoàn trả chi phí pháp lý.
Trong bối cảnh các cuộc tranh luận về chính sách nhập cư vẫn tiếp tục diễn ra tại Mỹ, những phán quyết như vậy có thể ảnh hưởng đáng kể đến chiến lược pháp lý của các tổ chức và nhóm vận động trong tương lai.